-
E1-1
Plan przejścia Grupy PZU
Grupa PZU monitoruje zmiany w regulacjach unijnych dotyczących podejścia do planów przejścia na potrzeby łagodzenia skutków zmiany klimatu. Na dzień sporządzenia niniejszego oświadczenia, Grupa PZU podtrzymuje ubiegłoroczną deklarację opracowania takiego planu w horyzoncie najbliższych 2 lat. Jednocześnie Grupa PZU nie wyklucza dostosowania przyjętego podejścia w zależności od bieżącej strategii biznesowej oraz ostatecznego kształtu zmian legislacyjnych.
O ile Grupa PZU nie posiada planu przejścia, to w Grupie PZU obowiązują, zgodne z założeniami Porozumienia Paryskiego, plany przejścia na poziomie Grupy Pekao i Grupy Alior, odpowiednio:
- Plan Transformacji Grupy Kapitałowej Banku Pekao S.A. – przyjęty w roku sprawozdawczym;
- Plan Przejścia w zakresie ograniczenia finansowanych emisji Grupy Alior Bank – przyjęty na początku 2026 roku.
Szczegóły dotyczące obszarów objętych tymi planami, założenia oraz cele opisane są w oświadczeniach zrównoważonego rozwoju bankowych Grup.
-
E1.SBM-3
-
E1.IRO-1
Istotne wpływy, ryzyka i szanse
W 2024 roku przeprowadzona została ocena wpływu na zmiany klimatyczne zgodnie z wymogami ESRS, w ramach której zastosowano podejście oceny podwójnej istotności. Ocena ta objęła cały łańcuch wartości Grupy PZU – operacje własne, dostawców oraz obszary biznesowe. Kluczowym wskaźnikiem był natomiast poziom emisji gazów cieplarnianych, którego prawdopodobieństwo i potencjalną dotkliwość wpływu oceniono jako wysokie w perspektywie krótko-, średnio i długoterminowej.
- operacje własne, porównując emisje CO2e sektora instytucji finansowych do innych branż;
- dostawców, koncentrując się na sektorach wysokoemisyjnych;
- działalność biznesową, uwzględniając emisje gazów cieplarnianych portfela kredytowego, inwestycyjnego i ubezpieczeń majątkowych.
W wyniku tej oceny oraz dokonanego jej przeglądu w roku sprawozdawczym, Grupa PZU zidentyfikowała rzeczywiste i potencjalne negatywne wpływy na klimat oraz ryzyka i szanse związane ze zmianami klimatu, w poszczególnym istotnym łańcuchu wartości: działalność ubezpieczeniowa majątkowa, inwestycje własne oraz bankowość biznesowa.
Wpływy związane ze zmianą klimatu
Grupa PZU zidentyfikowała wpływ klimatyczny związany z ubezpieczaniem podmiotów z sektorów wysokoemisyjnych, takich jak przemysł ciężki czy energetyka oparta na węglu. W ocenie Grupy PZU, udzielanie ochrony ubezpieczeniowej takim podmiotom może pośrednio wpływać na działalność przyczyniającą się do zmian klimatu. Dodatkowo potencjalny wpływ w zakresie zmian klimatu wynika z potencjalnej ochrony ubezpieczeniowej nie dostosowanej do nowych realiów katastrof klimatycznych.
Niektóre rodzaje inwestycji, składających się na portfel inwestycyjny Grupy PZU, mogą mieć wpływ na klimat. Oprócz inwestycji w podmioty wspierające transformację energetyczną, Grupa PZU inwestuje również w podmioty z branż, które kwalifikowane są jako wysokoemisyjne (przemysł ciężki czy energetyka oparta na węglu). W efekcie tego, część inwestycji może przyczyniać się do pogłębiania zmian klimatu.
Finansowanie działalności podmiotów emitujących znaczące ilości gazów cieplarnianych może przyczyniać się do utrudnienia realizacji długoterminowego założenia Porozumienia Paryskiego. Natomiast potencjalne ograniczenie ekspozycji na takie podmioty mogłoby ograniczyć ich możliwości w zakresie transformacji w kierunku gospodarki niskoemisyjnej i dostosowania działalności do rosnących kosztów regulacyjnych.
Ryzyka związane ze zmianą klimatu
Zarządzanie elementami składającymi się na ryzyko ESG jest integralną częścią całego procesu zarządzania ryzykiem. Poszczególne ryzyka ESG są kwalifikowane do głównych kategorii ryzyka. W przypadku kwestii środowiskowych to ryzyko biznesowe, kredytowe, rynkowe i aktuarialne. Główne ryzyka w obszarze środowiskowym to ryzyka transformacji oraz ryzyka fizyczne. Ryzyka transformacji odnoszą się do przejścia gospodarki na niskoemisyjną i odporną na zmianę klimatu. Ryzyka fizyczne obejmują natomiast straty finansowe wynikające z fizycznych skutków zmiany klimatu i obejmują ostre oraz długotrwałe ryzyka. Szczegółowo przedstawiono testy stresu i analizy wrażliowści dla elementu łańcucha wartości ubezpieczeń. Dla elementu łańcucha wartości bankowość ryzyka te zostały szczegółowo opisane w oświadczeniach zrównoważonego rozwoju Grupy Pekao i Grupy Alior.
Grupa PZU przeprowadza regularne testy stresu i analizy wrażliwości, zarówno na potrzeby corocznego procesu własnej oceny ryzyka i wypłacalności (ORSA – Własna Ocena Ryzyka i Wypłacalności), jak i testów warunków skrajnych zgodnych z wymogami organu nadzoru. Wskazane analizy wrażliwości opisane są w raporcie ORSA. Wyniki testów stresu przekazywane są do UKNF. W ramach ORSA analizy wrażliwości obejmują scenariusze stresowe, wpływające zarówno na aktywa, jak i na zobowiązania. W analizach wrażliwości uwzględniono podmioty ubezpieczeniowe oraz grupy bankowe. Natomiast testy warunków skrajnych na poziomie Grupy PZU, wykonywane są przez krajowe podmioty. Testy stresu wybrane do przeprowadzenia w ramach tej oceny pokrywają najważniejsze obszary działalności oraz profil ryzyka Grupy. Odpowiadają ocenie najistotniejszych ryzyk, w szczególności regularnie analizowany jest krótkoterminowy wpływ ekstremalnych zjawisk pogodowych (szkód katastroficznych) oraz wzrost szkodowości na kondycję kapitałową Grupy PZU. Wyniki analiz wrażliwości oraz testów warunków skrajnych na 2025 rok świadczą, że Grupa PZU posiadała środki własne pozwalające na utrzymywanie wskaźnika wypłacalności powyżej apetytu na ryzyko.
| Czynniki ryzyka związane ze zmianami klimatu | Analizowane elementy | Horyzont | Kategoria ryzyka | |
|---|---|---|---|---|
| SKUTKI TRANSFORMACJI | Ubezpieczenia majątkowe: Rozbieżność między tempem transformacji polskiej gospodarki, a zmianami na rynku reasekuracyjnym, czego skutkiem może być zmniejszenie dostępności ofert reasekuracyjnych dla projektów związanych z przemysłem wydobywczym i energetyką opartą na węglu. |
Materializacja ryzyka może prowadzić do następujących konsekwencji:
Ograniczona sprzedaż ubezpieczeń tego typu projektów; Wzrost cen ochrony reasekuracyjnej; Wzrost wymogu kapitałowego dla ryzyka niewykonania zobowiązania przez kontrahenta w wyniku plasowania części portfela u reasekuratorów o niższych ratingach. |
Średni / Długi
Krótki Średni |
Ryzyko biznesowe
Ryzyko biznesowe Ryzyko kredytowe |
| Inwestycje (własne): Inwestycje w sektory wysokoemisyjne, które zwiększają ryzyko regulacyjne w zakresie zmian klimatycznych. Konieczność dostosowania portfela do ryzyk klimatycznych może ograniczyć potencjalne zwroty z inwestycji. Spadek cen akcji oraz wycen obligacji korporacyjnych przedsiębiorstw z wybranych sektorów w wyniku większych obciążeń regulacyjnych. |
Przecena akcji oraz obligacji korporacyjnych oraz obniżenie oceny ratingowych obligacji korporacyjnych o pełne 2 oceny z wybranych sektorów. | Średni | Ryzyko rynkowe / Ryzyko kredytowe | |
| Podniesienie wymogów kapitałowych w wyniku rewizji parametrów formuły standardowej dla wybranych ryzyk. | Średni | Ryzyko braku zgodności | ||
| SKUTKI FIZYCZNE | Ubezpieczenia majątkowe: Nasilenie się ekstremalnych zjawisk pogodowych oraz pożarów. |
Wystąpienie ekstremalnych zjawisk powodziowych, huraganu i gradu, których skutkiem są w krótkim horyzoncie wypłaty z tytułu ryzyk katastroficznych zgodnie z bieżącym programem reasekuracji, natomiast w długim horyzoncie wzrost cen reasekuracji i podwyższenie zachowka. | Długi | Ryzyko aktuarialne |
| Pożary obszarów leśnych w miejscowościach podmiejskich oraz pól uprawnych, czego skutkiem są w krótkim horyzoncie wypłaty z tytułu ryzyk katastroficznych zgodnie z bieżącym programem reasekuracji, natomiast w długim horyzoncie wzrost cen reasekuracji i podwyższenie zachowka. | Długi | Ryzyko aktuarialne | ||
| Ubezpieczenia na życie i zdrowie: Podwyższona śmiertelność spowodowana ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi oraz wyższą temperaturą. |
Podwyższona śmiertelność, w szczególności w miastach spowodowana ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi podwyższającymi temperatury w mieście w stosunku do terenów otaczających, co może prowadzić do zwiększonych wypłat oraz konieczności rewizji założeń na przyszłość przez podwyższenie przyjmowanych w najlepszym oszacowaniu zobowiązań (BEL) współczynników śmiertelności. | Długi | Ryzyko aktuarialne |
W uzupełnieniu do procesów zarządzania poszczególnymi kategoriami ryzyka, PZU jako podmiot dominujący przeprowadza cykliczny proces identyfikacji i analizy ryzyk oraz identyfikacji ryzyk kluczowych. Wszystkie ryzyka zidentyfikowane w toku tego procesu są oceniane pod kątem częstotliwości oraz skali materializacji (z uwzględnieniem aspektu finansowego oraz wpływu na reputację). Analizie podlegają w szczególności ryzyka związane ze zmianami klimatu, zarówno w aspekcie ryzyk fizycznych jak i ryzyk transformacji. Proces pozwala na analizę ryzyk w horyzoncie średnioterminowym. W wyniku kolejnych analiz identyfikowane są ryzyka w pozostałych horyzontach. Analiza jest aktualizowana co najmniej raz do roku.
Analiza odporności uwzględniona w analizie podwójnej istotności bazuje na procesie identyfikacji i analizy ryzyk, w szczególności ryzyk kluczowych. W toku tego procesu w wyniku przeprowadzonych analiz, w zakresie sektora ubezpieczeniowego, zidentyfikowano przedstawione w tabeli czynniki ryzyka związane ze zmianami klimatu, które mogą wpłynąć na model biznesowy i wyniki finansowe Grupy PZU.
Określone w tej sekcji, w tabeli, horyzonty czasowe, pokrywają się definicyjnie z horyzontami czasowymi wymienionymi w sekcji Ujawnienia ogólne.
W ramach analizy scenariuszowej przedstawiono wpływ zidentyfikowanych ryzyk związanych ze zrównoważonym rozwojem, a w szczególności wpływ związany ze zmianą klimatu na Grupę PZU. Odpowiedzią na zidentyfikowane ryzyka jest zmiana w kierunku zrównoważonej oferty produktowej, która nie tylko odpowiada na potrzeby klientów, zidentyfikowane wyzwania klimatyczne, ale jest przede wszystkim szansą na rozwój biznesu i budowanie przewagi rynkowej.
Grupa PZU podejmuje działania mające na celu ograniczanie prawdopodobieństwa urzeczywistnienia ryzyka związanego z transformacją przez inwestycje na rzecz gospodarki niskoemisyjnej, kształtowanie swojej oferty w celu przeciwdziałania ryzykom klimatycznym oraz wsparcia zdolności adaptacyjnych polskiej gospodarki. Analizując wpływ klimatu na działalność Grupy PZU w kontekście rozwoju, wyników oraz sytuacji kapitałowej, dokonano identyfikacji ryzyk uwzględniając wytyczne TCFD (Task Force on Climate-Related Financial Disclosures) oraz wytyczne Komisji Europejskiej i przeprowadzono analizę scenariuszową dotyczącą zmian klimatu.
Jako punkt wyjścia do analiz przeprowadzonych w Grupie PZU została przyjęta struktura scenariuszy zaproponowana przez NGFS (The Network of Central Banks and Supervisors for Greening the Financial System). Scenariusze są ustrukturyzowane według stopnia osiągnięcia celów klimatycznych oraz wzorca transformacji. Ponadto wykorzystano przyporządkowane przez EIOPA (Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych), do czterech obrazów świata zdefiniowanych przez NGFS, dwa długoterminowe scenariusze wzrostu temperatur (powyżej i poniżej 2°C). Identyfikacja zagrożeń klimatycznych oraz ocena narażenia i wrażliwości zostały oparte na scenariuszach wysokiej emisji.
W ramach analizy scenariuszowej zjawisk klimatycznych Grupa PZU badała:
- scenariusz „świata efektu cieplarnianego”, w którym główną rolę odgrywają ryzyka fizyczne przy uproszczeniu polegającym na założeniu zerowego wpływu ryzyk transformacji;
- scenariusz „nieuporządkowany”, w którym główną rolę odgrywają ryzyka transformacji przy uproszczeniu polegającym na założeniu zerowego wpływu ryzyk fizycznych.
Uwzględniono poniższe założenia i czynniki ryzyka:
1. scenariusz „świata efektu cieplarnianego”:
- wystąpienie ekstremalnych zjawisk katastroficznych:
- powodziowych, huraganu i gradu, gdzie wartość szkody 1 na 200 lat wyznaczana jest zgodnie z metodyką formuły standardowej, służącej do wyznaczania kapitałowego wymogu wypłacalności;
- pożary obszarów leśnych w miejscowościach podmiejskich oraz pól uprawnych – maksymalna szkoda na udziale własnym z tytułu pojedynczego zdarzenia.
Krótki horyzont: wypłaty z tytułu ryzyk katastroficznych zgodnie z bieżącym programem reasekuracji – spadek środków własnych.
Długi horyzont: wzrost cen reasekuracji i podwyższenie zachowka – wzrost SCR (tj. Kapitałowego Wymogu Wypłacalności) w wyniku wzrostu wartości netto najlepszego oszacowania zobowiązań (tzw. BEL netto).
- podwyższona śmiertelność w miastach spowodowana ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi podwyższającymi temperatury w mieście w stosunku do terenów otaczających:
Krótki horyzont: wypłaty z tytułu wyższej szkodowości w pierwszym roku – spadek środków własnych.
Długi horyzont: podwyższone współczynniki śmiertelności, służące do wyznaczania BEL – spadek środków własnych i zmiana kapitałowego wymogu wypłacalności (SCR).
2. scenariusz „nieuporządkowany”:
- podwyższenie ryzyka kredytowego ze względu na reasekurację części portfela u kontrahentów o niższych ratingach;
- przecena akcji oraz obligacji korporacyjnych z wybranych sektorów;
- ryzyko regulacyjne związane z rewizją parametrów formuły standardowej, służącej do wyznaczania kapitałowego wymogu wypłacalności.
W przypadku realizacji zakładanych scenariuszy wypłacalność Grupy PZU nie byłaby zagrożona. W obu scenariuszach spełnione są zarówno wymogi regulacyjne, jak i założenia wewnętrznej siatki limitów.
| Scenariusz | Wrażliwość współczynnika wypłacalności Grupy PZU | |
|---|---|---|
| 2024 | 2025 | |
| Scenariusz „świata efektu cieplarnianego” | – 37 pp. | – 34 pp. |
| Scenariusz „nieuporządkowany” | – 8 pp. | – 6 pp. |
Najbardziej dotkliwym czynnikiem jest, klasyfikowane do ryzyk fizycznych, wystąpienie ekstremalnego zjawiska powodzi, huraganu i gradu. Jest to ryzyko długookresowe, związane ze wzrostem temperatur powyżej 2ºC.
Coroczne odnowienia umów, analiza aktualnych danych i prognoz oraz dobór odpowiedniego programu reasekuracyjnego pozwalają na znaczącą redukcję możliwego negatywnego wpływu tego ryzyka na Grupę PZU.
Wśród ryzyk transformacji najbardziej dotkliwe jest ryzyko regulacyjne związane ze zmianą parametrów wykorzystywanych do kalkulacji podmodułu ryzyka katastrof naturalnych. W krótkim i średnim horyzoncie czasu prawdopodobieństwo urzeczywistnienia ryzyka związanego z procesem transformacji gospodarki światowej na niskoemisyjną (ryzyko transformacji) jest wyższe niż prawdopodobieństwo urzeczywistnienia najbardziej ekstremalnego ryzyka fizycznego związanego ze zmianą klimatu.
W zakresie bankowości biznesowej zidentyfikowano ryzyko wskazujące, że udzielanie finansowania podmiotom generującym wysokie emisje, może być postrzegane jako niespójne z celami klimatycznymi i oczekiwaniami interesariuszy. Skutkiem może być utrata reputacji, presja ze strony inwestorów i organizacji społecznych oraz ograniczona możliwość pozyskania kapitału. Brak dostosowania polityki kredytowej do ryzyk transformacyjnych dotykających klientów działających w branżach wysokoemisyjnych może obniżyć rentowność i konkurencyjność Grupy PZU.
Szanse związane ze zmianą klimatu
Poza powyżej opisanymi wpływami i ryzykami, Grupa PZU identyfikuje również szanse związane ze zmianą klimatu. W ramach poszczególnych elementów łańcucha wartości, dla Grupy PZU istotne są możliwości związane z:
- w ramach inwestycji własnych – finansowaniem projektów wspierających transformację energetyczną, gdzie podmioty Grupy PZU byłyby inwestorami w OZE, infrastrukturę niskoemisyjną i technologie adaptacyjne;
- z perspektywy bankowości biznesowej;
- zwiększeniem przychodów z oferowania produktów finansowych wspierających ograniczenie emisji gazów cieplarnianych oraz przyspieszających przejście klientów na gospodarkę niskoemisyjną;
- rozwojem oferty produktowej wspierającej transformację energetyczną lub przeznaczonej dla sektorów zero i niskoemisyjnych, rozwojem usług doradczych przez spółki zależne, w tym doradztwem dla klientów korporacyjnych w zakresie zarządzania ryzykiem klimatycznym i ESG.
